HANGİ IRKLARA ANA ARI YAPTIRMALIYIZ.

SEVGİLİ OKURLARIM

Bu konu önemli bir kaç noktadan oluşmaktadır. Bu noktalar arı ırkının özellikleri olarak karşımıza çıkmaktadır. hepimizin bildiği bu noktaları bir hatırlamaya çalışalım. Öncelikle ana arı yetiştiren arıların ana arı yetiştirmeye eğilimli, istekli ırklar olması gerekir. Bir çok ırk bu doğal süreci kendisi ortam şartları ana arı yetiştirmeye uygun iken gerçekleştirmeyi tercih eder. Bu doğal bir süreçtir. Lakin ana arı doğal yetiştirildiği dönemde bir takım ırklar aynı ortam şartlarına karşın bir iki ana arı memesi gerçekleştirirken bazıları yüzlerce ana arı memesine bakabilme becerisi gösterirler. Bu anlamda ana arı yetiştirmeye istekli ve eğilimli ırklara ana arı yetiştirmeyi ve yaptırmayı tercih etmeliyiz. Bunun önemli bazı nedenleri vardır. Ana arı yetiştirmeye eğilimli olan ırklar oğul eğilimi yüksek olan ırklardır. Bu ırklar ana arıların yetiştirilmesinde mevcut kalabalıkları ile birlikte arı sütü üretim kabiliyeti yüksek olan ırklar olarak karşımıza çıkmaktadır. Böylece az miktarda ana arı üretmek yerine çok ana arı üretmek ve bu ana arılar arasındaki verimli ana arının tercihini gerçekleştirmek seçilim şansını birden fazla ana arı üzerinden yapılabileceği için avantaj yakalarken. Bunun yanında bol miktarda beslenen ana arı namzetinin ağırlığının ve dolayısı ile koloniye hakimiyet sağlayıcı koku bezlerinin gelişmesinde ve ana arı ağırlığının kabul edilebilir miktarda olmasına neden olmaktadır ki buda oğul eğilimi yüksek olan ırklara ana arı yaptırmalıyız sorusunun cevabı olmaktadır. Hemen yanlış anlaşılmaları ortadan kaldırmak için yazmak istiyorum. Ana arı istediğimiz özelliklere sahip olan ırklardan yetiştirilmeli fakat yetiştirme çalışmalarını oğul eğilimi yüksek olan ve larvaları çok fazla yetiştirebilme ve birden fazla ana memesinin yetiştirilmesine imkan veren ırklara bu çalışmayı yaptırmaya çaba sarf etmeliyiz.

HANGİ IRKA ANA ARI YAPTIRMALI, HANGİ IRKTAN ANA ARI YAPILMALI.

Sevgili arıcı arkadaşlarım hepinizin bayramını kutluyor sağlıklı başarılı nice bayramlar diliyorum.

Bazı önemli arı özellikleri var. Arılığımızda ki arı kovanlarını gözlemlediğimizde bazı arı kovanlarındaki kolonilerin daha fazla bal derledikleri, daha fazla yumurta yaptıkları,varova ile savaştıkları, hijyenik oldukları ve sakin davranışlı oldukları gibi özellikleri pozitif yada negatif özellik olarak üzerlerinde bulundurduklarını biliyoruz. Bu özelliklerin bir kısmını üzerinde bulunduran yada tamamını üzerinde bulunduran arı kolonileri bizim hedeflediğimiz koloniler olarak göz bebeğimizdir.

Tüm arılarımızı gözlemlemek bize ileriki çalışmalarımızda başarılı bir arıcılık yapmamızın temellerini atacaktır. Gözlemlerimizi yazılı belge haline getirebilmek başarımızın katlanarak artmasına yardımcı olacaktır. Bu belgeler arı performansını ölçmemizde bize yardım eder.

Bir çok arıcımızın başarılarına başarılar katması ana arıya vermiş oldukları önemle ortaya çıkıyor. Bu anlamda ana arı üretmek istediğimiz ırklar verimliliğini test ettiğimiz özellikleri üzerinde bulunduran yöremizin yada çalıştığımız balda başarı göstermiş olan arılar olmalıdır.

Bir örnekle açıklamak istiyorum.

Kafkas arısı olarak ifade edilen arı ırkı her bölgeye uyumlu imiş gibi bir yanlış inanışla ve reklamla satılıyormuş gibi bir genel kanı var. Bu çok günce ve önemli bir örnek olacak kanaatimce. Kafkas arısı dilinin uzunluğu kışı az miktarda arı ile soğuk ve uzun bir süreçte geçirebilmesi, bölgesinde çok bal derleyebilmesi gibi özelliklere göre çok başarılı bir arıdır. Yumurta atma kapasitesindeki yavaşlık arıcıyı hep tedirgin etmekle birlikte, yöresi dışşındada başarısız gelişim performansı ve genellikle yıl boyu düşük metabolik davranışlar karadeniz dışında çok verimsiz bir arıcılık yapılmasına neden olurken, arıların büyük çoğunluğununda telef olmasına ve ekonomik kayıplara neden olmaktadır. Doğru bölgede doğru ana arı ırkı ile çalışmak ve bu bölgeye uygun arılar ile arıcılık yapmak başarıyı kaçınılmaz bir hale sokacaktır.

Kafkas ırkı arılar karadenizin denize bakan yüzündeki kestane ve ıhlamur ormanlarında çok başarılı çalışırlar ve haziran ayı sonlarında bal derleme işide biter ve temmuz ortalarında balların sırlanması sona erince ballar alınmaya başlayabilir.

Fakat bu mevsim itibari ile arıların işi bitmiştir ve artık kışlama peryoduna girerle artık onlarda bir gelişime geriliği görülür. Yazın ortasında olan maksimum seviyedeki mevcut artık geriler ve kışın kışlayacak arılar sonh-baharda sarmaşıklarla yenilenen kadro ile kışlamaya girer az ama genç nüfus ile kışa giren arılar artık yavaş ve temkinli olarak gelişmelerini bahar süresince devam ettirirler.

Bizler kestane balı olarak nitelendirilen bu balı derlemek istersek kafkas arısını düşünebiliriz. Ama diğer bölgelerdeki ırklarla kestanede çalışacak olursak çam balı derleyen bir ırk taki ekim ayında bal derleyeceği genlerine işlendiği için kestane balını derlemek yerine şerbetleniyorum baharı yaşıyorum düşüncesi ile yumurta atmaya devam eder. Kafkas ve çam bölgesi arısını yanyana koyup kestane balı üretmeye çalışsak. Görülecektir ki mevsim sonunda kafkas son derece az miktarda yumurta içermekte iken çam arıları yoğun bir yumurta ile karşımıza çıkar. Bu da ırk ile ilgili bir durumudur.

Sonuç olarak bölgenize ve istediğiniz bala uygun arı ırkı ile çalışmak ve hatta bu bölgede çalışan ırklarında en verimli olanları ile çalışmak verimliliği artırmış olacaktır.

Bölgenize uygun ana arıları bölgenideki ayıklanma dediğimiz doğal seleksiyonu ıslah yöntemlerine göre uygulamış olan yetiştiricilerden karşılayabileceğinizi gibi kendi imkanlarınızla sizde yetiştirebilirsiniz.

Burada hangi ırktan ana arı yetiştirmeliyiz konusuna cevap vermeye çalışırken hangi ırka ana arı yaptırmalıyız sorusunun cevabınıda bundan sonraki yazımızda vermeye çalışacağım.

Görüşmek üzere sağlıcakla kalın.

JANTERLE ANA ARI YETİŞTİRME ÇALIŞMALARI

Murat Doner arkadaşımızın arılığından bu üç resim. Murat bu yıl kendi ana arılarını kendisi yetiştirmeye çalıştı. Janter de çalışmak bir deneyimden sonra dahada basit oluyor. Murat ile bende bu deneme sürecini geçirdim. Aynı yıl Türkiyede bu aleti kullanan bir çok arkadaşla birlikte eksi ve artılarını görüşme fırsatlarım oldu. Ana arı yetiştirmek gerçekten önemli bir durum. Arıcılığın bana kalırsa birinci basamağı. Fakat bu kadar önemli olan bu noktada hem bilgi eksiğimiz var hemde bu önemi henüz çok iyi anlamış değiliz.

Belki ana arı yetiştirme bilgilendirme serüvenine başladığımız bu günlerde belki olaya çok da başından başlamadık. Fakat janter ile ilgili bir takım resimleri ve janter aleti hakkındaki bilgiler ile birlikte kullanımdaki tecrubelerimizi anlatacağımız bu serüvende umarım birlikte ana arı yetiştirmenin ne denli önemli bir çalışma olduğunu bir kez daha hatırlamış olacağız.
Bir kolonide ortalama 20 ana memesi yetiştirme en ideal olarak gösteriliyor. Murat burada bunu denemeye çalışmış.

Murata ait olan bu resimlerde sanıyorum 20 ana memesi üzerinde başarılı olunmuş gibi geldi bana.

Buradan sonraki resimler bana ait. Benim arılıktaki janter çalışmalarının resimlenmesinden oluşuyor. İlk defa ana arı yetiştirmeyi janter ile bu yıl gerçekleştirdim. Yusuf bey bu janteri ilk bana tavsiye eden abimiz. Kendisine bilgileri verdiği, paylaştığı ve parçaların bir kısmını avrupadan getirilme noktasında yardımcı olduğu için çok teşekkür ederim.

Öncelikle bu yıl yaklaşık 700 civarı ana arı yetiştirdiğimi belirteyim. Bu ilk denemelerin resimleri. İlerleyen günlerde resim çekimleri işlerin yoğunlaşmasından dolayı fırsat bulunamadığından çekilemedi. Yanınızda birde her kareyi çekecek bir fotoğrafçı olması işleri ne denli kolaylaştırı resimleme anlamında. Bu yıl eleman sayısını artırmayı düşünüyorum. Resimlemeleri belki daha fazla gerçekleştirme fırsatı bulabiliriz.

Yukarıdaki resimde jantere yumurta atan ana arının çok da iştahlı yumurta atmadığından dolayı 110 adet olan yumurta gözlerinde günlük, iki günlük, üç günlük yumurta ve bir günlük larva görmek mümkün oldu. Bende bunu fırsat bilerek hem çok sayıda ana namzeti geliştirmeyi hemde deneme yapmayı düşündüm. Fakat günlük yumurtalardan ziyade arılar daha çok günlük larvaları tercih ettiler. Genel kanım bu oldu.

Ana arılar memelerden çıkınca eğer vaktiniz yok, işleriniz çok, yada büyük işletmelerde üretilen ana arıların henüz satışı söz konusu değil ise o zaman bu anlar özel kafesler içerisinde bir müddet hapsedilebiliyor. Hatta bu kafesler ile bölmelere verilmeleride mümkün olabiliyor.
Memelerden ana arı çıkmadan bu kafeslemeyi yapmak gerekiyor. Yapamadığınız taktirde ilk çıkan ana arı diğer namzet anaları daha gözden çıkmadan öldürmek üzere meme imhasına gidiyorlar. Birde birden fazla ana arı çıktığında oğul verme durumu söz konusu oluyor. Buna ister oğul dersiniz ister ana arı değişimi dersiniz. Bir miktar arı ana arı ile birlikte dışarıya çıkarak koloninin parçalanmasına neden olabilir.Kafesler bu anlamda da başarılı sonnuçlar ortaya koyuyor. Özellikle çok sayıda ana arı yetiştirenlere dahada faydalı bir aparat olarak karşımıza çıkmış oluyor.

Üst resimde gördüğünüz günlük yumurtalar çıtanın üst kısmında yerleşmiş. Alt ksmında ise daha yaşlı yumurta ve günlük larvalar. Arılar bu noktadan bakacak olursak sütlü gözleri tercih ediyorlar.
Burada sütü bol olan bir yüzük oluşumu görülüyor.
Bu görüntüye ben hastayım arkadaşlar. Eğer ana arı yetiştirme dönemi doğal oğulların elde edildiği günlerde yapılıyor ise, polen ve bal akımının yoğun olduğu ve gelişmenin doruk noktasında olduğu dönemlerde ana arı memesi üzerinde bu görüntü oluyor ve hatta bu gözlere bal bile konulduğuna şahit oldum.
Uç kısmında bulunan noktadan ana arının çıkışını müteakip hemen beslenmesini gerçekleştirmesi için belki de bu nektar yakına konuyordur. Ana arılar ömrü boyunca arı sütü ile beslenir deniliyor her yerde ama ana memesinden çıkan bir çok ana arının acilen bal dolu bir göze başını sokarak beslenir gibi yaptığına ben defaen şahit oldum. Bu beslenme konusunda herhangi bir literatürde bir yazı ile bu güne kadar karşlaşmadım ama bir çok yerde ömür boyu arı sütü ile beslendiğini okudum.


Ana arıların birbirlerine kesinlikle değmemeleri gerekiyor. Mutlaka kavgaya ve sakatlanmaya neden olur.

Bu da bir eser bence ve stok yapılmak üzere daha ufak bir koloniye verilmiş ve bankalama yapılmaya çalışılmış.
Net olmayan ama bir sürecin sonucunu ortaya koyan resim.
Burada da aslında kafesleme işlemi yapılırken bazı yanlışlıkları gösteren bir resim görüyoruz. Ana arı memeleri eğerki henüz ana arıların mem içindeki gelişimleri henüz tamamlanmamış pupa denen dönemde ise ve hareket henüz başlamamış ise arı sütünden uzaklaşacak şekilde çerçevenin bu yönde ters çevrilmesi ana arının telef olmasına neden olur.
Her bir meme bir koloni demek ama ne yediği bilinmez bir ana arı yetiştirmemek gerekir. Bu anlamda gerekli bilgileri daha sonra yazacağım.
Bölmelere verilecek olan ana arılar ister kafeslensin isterse kafeslenmeden bölmelere verilsin sonuçta her bir ana bir koloni demektir. Bu hesaplamalar önceden yapılmak zorundadır.